Een kastje maken is een project dat veel mensen zelf kunnen doen, ook zonder veel ervaring met hout en gereedschap. Je hebt er geen grote werkplaats voor nodig en de kosten vallen vaak mee als je het vergelijkt met een kastje kopen in een winkel. Zelf bouwen geeft je de vrijheid om precies de afmetingen, het materiaal en de uitstraling te kiezen die bij jouw ruimte passen. Of je nu een klein wandkastje wil voor in de gang of een open kast voor in de woonkamer, het principe is telkens hetzelfde.
Het juiste materiaal kiezen voor jouw kast
Multiplexhout, MDF en spaanplaat zijn de meest gebruikte materialen voor het bouwen van een kast. Multiplexhout is stevig en goed te bewerken, wat het een goede keuze maakt voor zwaarder gebruik. MDF heeft een glad oppervlak en neemt verf goed op, dus als je de kast wil schilderen is dit een fijn materiaal. Spaanplaat is goedkoper, maar is minder goed bestand tegen vocht. Massief hout is ook mogelijk, maar dat is duurder en vraagt soms meer kennis om mee te werken. Kies het materiaal op basis van wat de kast moet dragen, waar hij komt te staan en hoe je hem wil afwerken. Een kastje voor in de badkamer vraagt een ander materiaal dan een boekenplank in de slaapkamer.
Een goede voorbereiding spaart veel tijd
Voordat je begint met zagen en schroeven, is het slim om een bouwtekening te maken. Teken de kast op papier en noteer alle maten precies. Denk aan de dikte van de planken, want die telt mee in de totale breedte en hoogte. Met die maten kun je de benodigde hoeveelheid materiaal berekenen en de planken laten zagen bij een bouwmarkt. Veel bouwmarkten bieden een zaagservice aan, waardoor je thuis alleen nog hoeft te schroeven en schuren. Naast de planken heb je ook verbindingsmaterialen nodig, zoals hoekverbinders, schroeven of deuvels. Gereedschap als een accuboormachine, een schuurblok en een meetlint zijn bij bijna elk bouwproject onmisbaar.
De opbouw van het kastje stap voor stap
Begin met het schuren van de planken als het oppervlak ruw is, en zet MDF eventueel eerst in de grondverf zodat de afwerking later mooi egaal wordt. Bouw de kast op door eerst de zijwanden en de bodem te bevestigen. Controleer met een winkelhaak of de hoeken recht zijn, want een scheve start geeft later problemen. Daarna kun je de tussenwanden en eventuele planken plaatsen. Schroeven van binnenuit zorgen voor een nettere buitenkant. Wil je deuren monteren? Gebruik dan scharnierpoten die je kunt verstellen, zodat de deur later makkelijk recht te zetten is. Laden vragen om een schuifrail, maar voor een eenvoudig kastje zijn laden niet nodig. Sluit af met schuren, plamuren als dat nodig is, en dan schilderen of lakken in de kleur van jouw keuze.
Afwerking en ophangen voor een strak resultaat
De afwerking bepaalt voor een groot deel hoe het eindresultaat eruitziet. Gebruik fijn schuurpapier voor de laatste ronde en werk met de nerf mee als je met massief hout werkt. Verf aanbrengen doe je bij voorkeur in dunne lagen, want dikke lagen gaan snel rimpelen of lopen. Twee of drie dunne lagen geven een mooier en steviger resultaat dan één dikke laag. Wil je het kastje aan de muur hangen? Zorg dan dat je de muurankers en schroeven kiest die passen bij het type muur. Een betonnen muur vraagt om andere pluggen dan een gipsplaten wand. Gebruik een waterpas bij het ophangen zodat het kastje recht hangt. Een klein scheefhangend kastje valt direct op en kan er slordig uitzien, zelfs als het bouwwerk zelf perfect is.
Veelgestelde vragen
Welk materiaal is het beste voor een kastje in de badkamer?
Voor een kastje in de badkamer kun je het beste vochtbestendig MDF of multiplex met een waterafstotende afwerking gebruiken. Gewone spaanplaat neemt vocht op en kan daardoor opzwellen of vervormen. Zet een extra laag vochtwerende verf of lak op alle kanten, ook de achterkant en de snijvlakken.
Hoe bepaal ik de juiste dikte van de planken?
De dikte van de planken hangt af van wat het kastje moet dragen. Voor lichte spullen zoals boeken of kleine decoratie is een dikte van 18 millimeter vaak genoeg. Bij zwaardere voorwerpen, zoals een televisie of veel zwaar servies, kun je beter kiezen voor planken van 22 millimeter of dikker. Dunne planken kunnen bij een grote breedte gaan doorbuigen.
Moet ik een achterwand monteren en waarom?
Een achterwand geeft het kastje meer stabiliteit en zorgt dat het niet gaat schuiven of scheeftrekken. Voor kleine wandkastjes is een achterwand niet altijd nodig, maar bij grotere kasten of vrijstaande modellen is het sterk aan te raden. Gebruik hiervoor triplex of hardboard van 3 tot 6 millimeter dik, dat is licht en toch stevig genoeg.
Kan ik een kastje maken zonder speciale gereedschappen?
Een eenvoudig kastje bouwen zonder zaagmachine is mogelijk als je de planken op maat laat zagen in de bouwmarkt. Wat je dan nog nodig hebt is een accuboormachine, een meetlint, een potlood, een winkelhaak en schuurpapier. Dat zijn gereedschappen die je in de meeste huishoudens al vindt of voor weinig geld kunt lenen of aanschaffen.


