Een uitwijkconsole voor een steiger is een speciale uitbreidingsconstructie waarmee je het werkplatform van een steiger horizontaal over een obstakel heen kunt laten steken, zoals een dakrand, een erker of een gevel die niet recht doorloopt. In plaats van de steiger opnieuw te plaatsen of een andere werkmethode te kiezen, “wijkt” het platform via de console uit naar de plek waar je wilt werken.

Dit klinkt eenvoudiger dan het is. Een uitwijkconsole verandert de belastingverdeling van de steiger. Je werkt daarmee buiten het standaard grondvlak van de constructie. Het is daarom belangrijk om te weten hoe zo’n console werkt, wat het kan dragen en wanneer je hem wel of juist niet inzet.

Waarvoor gebruik je een uitwijkconsole steiger?

De meest voorkomende toepassing is het bereiken van een dakvlak of dakrand die achter een gevel ligt. Stel: je wilt dakpannen vervangen of dakgoten reinigen, maar de steiger staat tegen de gevel en de rand van het dak steekt een stuk naar buiten. Met een regulier platform kom je er niet bij. Een uitwijkconsole laat het platform over die overstekende rand heenschuiven, zodat je er wel op kunt werken.

Andere situaties waarbij een uitwijkconsole nuttig is:

• Een erker of uitbouw aan de gevel waar de standaardsteiger niet langs past
• Een schoorsteen die iets naar achteren staat ten opzichte van de gevel
• Een dakkapel waarbij je zowel de voorgevel als het dakelement wilt bereiken
• Gevels met een terugliggende plint of sokkel die de steigerpoten hindert

Hoe werkt een uitwijkconsole in de praktijk?

Een uitwijkconsole bestaat uit een stalen of aluminium framebalk die haaks op de steiger wordt bevestigd. Aan de buitenkant rust het platform op deze uitstekende balk. De kracht van het platform en de belasting erop worden via de console teruggeleid naar de staanders van de steiger. Dat klinkt stevig, maar de hefboomwerking is een aandachtspunt: hoe verder het platform uitwijkt, hoe groter de kracht op de bevestigingspunten.

Bij veel gangbare uitwijkconsoles voor modulaire rolsteigers (zoals de veelgebruikte Euroscaffold-systemen) is de uitwijkafstand beperkt tot een vastgesteld maximum, vaak ergens tussen de 50 en 90 centimeter, afhankelijk van het model. De fabrikant geeft daarbij aan wat de maximale belasting per console is. Dit is geen vrijblijvend advies: overschrijden van de maximale belasting of uitwijkafstand maakt de constructie onveilig.

Materiaal en prijs

Uitwijkconsoles voor rolsteigers zijn vrijwel altijd van staal of aluminium. Aluminium is lichter en roestvrij, maar doorgaans iets duurder. Voor een aluminium uitwijkconsole voor een standaard rolsteiger (zoals het Euroscaffold-model dat via Alumexx wordt aangeboden) ligt de prijs rond de 420 euro exclusief btw (naar schatting in 2025). Met btw kom je dan uit op circa 505 tot 510 euro. Dit betreft een losse uitbreiding; de steiger zelf is hier niet bij inbegrepen.

Goedkopere varianten bestaan, maar let dan op de maximale belasting en of het accessoire past op jouw steigersysteem. Niet alle consoles zijn universeel inzetbaar. Veel uitwijkconsoles zijn fabrieksspecifiek en passen alleen op het eigen steigersysteem van dezelfde fabrikant.

Veiligheid en belasting: waar je op moet letten

Een uitwijkconsole vergroot de val- en kantelrisico’s als hij verkeerd wordt gebruikt. Let op deze punten:

• Gebruik altijd de maximale uitwijkafstand die de fabrikant aangeeft. Verleng de console nooit met losse balken of buizen.
• Controleer de maximale werkbelasting per platform. Voor hobbygebruik wordt vaak 150 kg per platform aangehouden, maar bij een uitwijkconsole kan dit lager liggen door de hefboomwerking.
• Zorg dat de steiger zelf goed gefundeerd en gestabiliseerd is, bij voorkeur verankerd aan de gevel, zeker als er een console op zit.
• Gebruik leuningregels en toeboorden ook aan de buitenzijde van de console. De val naar beneden is even groot als bij het hoofdplatform.
• Laat een uitwijkconsole niet door één persoon in zijn eentje bevestigen. Vier handen maken de montage veiliger.

In Nederland valt het werken op een steiger boven een bepaalde hoogte onder de Arbowetgeving als het om beroepsmatig werk gaat. Voor particuliere gebruikers gelden geen wettelijke keuringsplichten, maar de veiligheidsregels van de fabrikant zijn bindend voor een veilig gebruik.

Wanneer is een uitwijkconsole niet de juiste keuze?

Er zijn situaties waarbij een uitwijkconsole meer problemen oplevert dan oplost. Als de benodigde uitwijkafstand groter is dan de console toelaat, is een andere steigerconfiguratie verstandiger, bijvoorbeeld een zweefsteiger, een bordessteiger of het inhuren van een hoogwerker. Ook als de ondergrond onder de steiger ongelijk of zacht is (zoals los zand of een niet-gedragen terras), is extra uitkraging op een console extra riskant.

Daarnaast: als je de steiger huurt, controleer dan vooraf of de verhuurder een uitwijkconsole aanbiedt die past op het gehuurde systeem. Niet alle verhuurbedrijven hebben dit accessoire standaard beschikbaar.

Een uitwijkconsole voor een steiger is een praktische oplossing voor specifieke situaties, maar vraagt om een goede voorbereiding. Ken de grenzen van de constructie, werk binnen de belastinglimieten van de fabrikant en zorg altijd voor een stabiele, verankerde basissteiger voordat je de console plaatst. Dan is het een veilige en efficiënte manier om moeilijk bereikbare plekken te bereiken.